ಗಾಂಧೀ ಕನಸಿನ ಸಮಾಜ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೆ ಜನಜಾಗೃತಿಯ ಹೆಜ್ಜೆ

ವ್ಯಸನದ ನೆರಳಿನಿಂದ ನೆಮ್ಮದಿಯ ಬದುಕಿನತ್ತ

ಗಾಂಧೀಜಿಯವರ ಪಾನನಿರೋಧ, ಸ್ವಾವಲಂಬನೆ ಮತ್ತು ಗ್ರಾಮಸ್ವರಾಜ್ಯದ ಆಶಯಗಳನ್ನು ಕಾರ್ಯರೂಪಕ್ಕೆ ತರುವ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಧರ್ಮಸ್ಥಳದ ಜನಜಾಗೃತಿ ವೇದಿಕೆ ಮೂರು ದಶಕಗಳಿಂದ ದುಶ್ಚಟಮುಕ್ತ ಬದುಕು, ವ್ಯಸನಮುಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಗೃತಿಯ ಮೂಲಕ ಸಾವಿರಾರು ಕುಟುಂಬಗಳಿಗೆ ಹೊಸ ಬದುಕಿನ ದಾರಿ ತೋರಿಸುತ್ತಿದೆ.

ಮದ್ಯವರ್ಜನ ಶಿಬಿರಗಳಿಂದ ನವಜೀವನ ಸಮಿತಿಗಳವರೆಗೆ, ಅಲ್ಲಿಂದ ಸ್ವಸಹಾಯ, ಸ್ವಉದ್ಯೋಗ ಮತ್ತು ಗ್ರಾಮಾಭಿವೃದ್ಧಿಯತ್ತ ಸಾಗುವ ಈ ಪಯಣವು ವ್ಯಕ್ತಿ–ಕುಟುಂಬ–ಸಮಾಜದ ಸಮಗ್ರ ಪರಿವರ್ತನೆಯ ಆಶಯವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.

ಒಂದು ಮನೆಯ ಬಾಗಿಲು ಮುಚ್ಚಿದ ಬಳಿಕ ಒಳಗೆ ನಡೆಯುವ ನೋವು ಹೊರಜಗತ್ತಿಗೆ ಕಾಣಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ದುಡಿದು ತಂದ ಹಣ ವ್ಯಸನಕ್ಕೆ ಕರಗುತ್ತಿರುವಾಗ, ಮಕ್ಕಳ ಕಣ್ಣಲ್ಲಿ ಭವಿಷ್ಯದ ಆತಂಕ ಮೂಡುವಾಗ, ಮನೆಯ ನೆಮ್ಮದಿ ನಿಧಾನವಾಗಿ ಕಳೆದುಹೋಗುತ್ತಿರುವಾಗ — ಅದು ಕೇವಲ ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಸಮಸ್ಯೆಯಾಗಿ ಉಳಿಯುವುದಿಲ್ಲ. ಅದು ಕುಟುಂಬವನ್ನು, ಆ ಮೂಲಕ ಸಮಾಜವನ್ನೇ ಬಾಧಿಸುವ ಸಮಸ್ಯೆಯಾಗುತ್ತದೆ.

ಅಂತಹ ಬದುಕಿಗೆ ಹೊಸ ದಾರಿ ತೋರಿಸುವುದು ಕೇವಲ ವ್ಯಸನವನ್ನು ಬಿಡಿಸುವ ಕೆಲಸವಲ್ಲ; ಕಳೆದುಹೋದ ಆತ್ಮವಿಶ್ವಾಸವನ್ನು ಮರಳಿ ಕಟ್ಟುವುದು, ಕುಟುಂಬದ ನೆಮ್ಮದಿಯನ್ನು ಪುನಃಸ್ಥಾಪಿಸುವುದು ಮತ್ತು ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಮತ್ತೆ ಸಮಾಜದ ಸಕ್ರಿಯ ಭಾಗವನ್ನಾಗಿ ರೂಪಿಸುವುದು. ಈ ವಿಶಾಲ ಸಾಮಾಜಿಕ ಆಶಯದೊಂದಿಗೆ ಕಳೆದ ಮೂರು ದಶಕಗಳಿಂದ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿರುವ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿ ಶ್ರೀ ಕ್ಷೇತ್ರ ಧರ್ಮಸ್ಥಳದ ಜನಜಾಗೃತಿ ವೇದಿಕೆ ಗಮನ ಸೆಳೆಯುತ್ತದೆ.

ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2 - ಗಾಂಧಿ ಜಯಂತಿ. ಇದು ಮಹಾತ್ಮ ಗಾಂಧೀಜಿಯವರನ್ನು ಸ್ಮರಿಸುವ ದಿನ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ. ಅವರು ಕನಸು ಕಂಡ ಸ್ವಸ್ಥ, ಶಿಸ್ತುಬದ್ಧ, ಸ್ವಾವಲಂಬಿ ಮತ್ತು ದುಶ್ಚಟಮುಕ್ತ ಸಮಾಜದ ಬಗ್ಗೆ ನಮ್ಮನ್ನು ನಾವು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ದಿನವೂ ಹೌದು.

ಪಾನನಿರೋಧದ ಹಿಂದಿದ್ದ ಗಾಂಧೀಜಿಯವರ ಸಾಮಾಜಿಕ ದೃಷ್ಟಿ

ಗಾಂಧೀಜಿಯವರ ಪಾಲಿಗೆ ಪಾನನಿರೋಧವೆಂದರೆ ಮದ್ಯದ ಅಂಗಡಿಗಳನ್ನು ಮುಚ್ಚಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಸೀಮಿತವಾದ ವಿಚಾರವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಅದರ ಹಿಂದೆ ಕುಟುಂಬದ ಆರ್ಥಿಕ ಸಂಪನ್ಮೂಲವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವ, ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ಆತ್ಮಗೌರವವನ್ನು ಉಳಿಸುವ ಹಾಗೂ ಗ್ರಾಮೀಣ ಸಮಾಜವನ್ನು ದುಶ್ಚಟಗಳ ಬಂಧನದಿಂದ ಮುಕ್ತಗೊಳಿಸುವ ವಿಶಾಲ ಸಾಮಾಜಿಕ ದೃಷ್ಟಿಕೋನವಿತ್ತು.

ಮದ್ಯಪಾನದಿಂದ ದುಡಿಮೆಯ ಹಣ ವ್ಯರ್ಥವಾಗುತ್ತದೆ, ಕುಟುಂಬದ ಆರ್ಥಿಕ ಸ್ಥಿತಿ ದುರ್ಬಲಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ, ಮನೆಯ ನೆಮ್ಮದಿ ಹಾಳಾಗುತ್ತದೆ. ಮಹಿಳೆಯರು ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳು ಅದರ ಪರಿಣಾಮಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಪಾನನಿರೋಧವು ವ್ಯಕ್ತಿಯ ನಡವಳಿಕೆಯ ಪ್ರಶ್ನೆಯಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಕುಟುಂಬದ ಮತ್ತು ಸಮಾಜದ ಕಲ್ಯಾಣದ ಪ್ರಶ್ನೆಯೂ ಆಗಿತ್ತು.

ಆದರೆ ಗಾಂಧೀಜಿಯವರ ಚಿಂತನೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶವೆಂದರೆ ಮನೋ ಪರಿವರ್ತನೆ. ಕೇವಲ ಕಾನೂನು ಅಥವಾ ನಿಷೇಧದಿಂದ ಶಾಶ್ವತ ಬದಲಾವಣೆ ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ; ವ್ಯಕ್ತಿಯೊಳಗಿನಿಂದಲೇ ಪರಿವರ್ತನೆ ಮೂಡಬೇಕು. ಸಮಾಜವೂ ಆ ಪರಿವರ್ತನೆಗೆ ಬೆಂಬಲ ನೀಡಬೇಕು.

ಇದೇ ಮಾನವೀಯ ದೃಷ್ಟಿಕೋನವನ್ನು ಜನಜಾಗೃತಿ ವೇದಿಕೆಯ ಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು. ವ್ಯಸನಿಯನ್ನು ದೂರ ತಳ್ಳುವ ಬದಲು, ಆತನಿಗೆ ಹೊಸ ಬದುಕಿನ ಅವಕಾಶ ಕಲ್ಪಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನ ಇಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ.

ಬೆಳ್ತಂಗಡಿಯಿಂದ ರಾಜ್ಯವ್ಯಾಪಿ ಚಳವಳಿಯವರೆಗೆ

ಸುಮಾರು ಮೂರು ದಶಕಗಳ ಹಿಂದೆ ಬೆಳ್ತಂಗಡಿ ತಾಲೂಕಿನಲ್ಲಿ ದುಶ್ಚಟಮುಕ್ತ ಸಮಾಜ ನಿರ್ಮಾಣದ ಆಶಯದಿಂದ ಆರಂಭವಾದ ಜನಜಾಗೃತಿ ವೇದಿಕೆ ಇಂದು ರಾಜ್ಯವ್ಯಾಪಿ ಸಾಮಾಜಿಕ ಆಂದೋಲನವಾಗಿ ಬೆಳೆದಿದೆ. ಶ್ರೀ ಕ್ಷೇತ್ರ ಧರ್ಮಸ್ಥಳದ ಧರ್ಮಾಧಿಕಾರಿ ಡಾ. ಡಿ. ವೀರೇಂದ್ರ ಹೆಗ್ಗಡೆಯವರ ದೂರದೃಷ್ಟಿಯ ಫಲವಾಗಿ ಆರಂಭಗೊಂಡ ಈ ಪ್ರಯತ್ನಕ್ಕೆ ಇಂದು ರಾಜ್ಯದ ವಿವಿಧ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಕ ಸಾಮಾಜಿಕ ಸಹಭಾಗಿತ್ವ ದೊರೆಯುತ್ತಿದೆ.

ರಾಜ್ಯದ 36 ಜಿಲ್ಲಾ ವೇದಿಕೆಗಳ ಮೂಲಕ 7,000ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಸಕ್ರಿಯ ಪದಾಧಿಕಾರಿಗಳು ಮತ್ತು 10,000ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಸ್ವಯಂಸೇವಕರು ಜನಜಾಗೃತಿಯ ಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.

ಇದರ ವ್ಯಾಪ್ತಿ ಕೇವಲ ಮದ್ಯವರ್ಜನೆಗೆ ಸೀಮಿತವಲ್ಲ. ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಪರಿವರ್ತನೆಯಿಂದ ಕುಟುಂಬದ ಪರಿವರ್ತನೆ, ಕುಟುಂಬದ ಪರಿವರ್ತನೆಯಿಂದ ಸಮಾಜದ ಪರಿವರ್ತನೆ ಎಂಬ ಆಲೋಚನೆಯೇ ಇದರ ಕಾರ್ಯದ ಮೂಲತತ್ವವಾಗಿದೆ.

1.45 ಲಕ್ಷ ಬದುಕುಗಳಿಗೆ ಹೊಸ ಆರಂಭ

ವ್ಯಸನಮುಕ್ತಿಯ ಪ್ರಯತ್ನದಲ್ಲಿ ಸಂಖ್ಯೆಗಳು ಮುಖ್ಯವಾಗಬಹುದು. ಆದರೆ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಸಂಖ್ಯೆಯ ಹಿಂದೆ ಒಂದು ಕುಟುಂಬದ ಕಥೆಯಿದೆ; ಒಂದು ತಾಯಿಯ ನೆಮ್ಮದಿ, ಮಗುವಿನ ಸುರಕ್ಷಿತ ಭವಿಷ್ಯ, ಪತ್ನಿಯ ವಿಶ್ವಾಸ ಮತ್ತು ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಮರಳಿ ಪಡೆದ ಆತ್ಮಗೌರವದ ಕಥೆಯಿದೆ.

ಉಜಿರೆಯ ಲಾಯಿಲದಲ್ಲಿರುವ ಶ್ರೀ ಧರ್ಮಸ್ಥಳ ಮಂಜುನಾಥೇಶ್ವರ ವ್ಯಸನಮುಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಸಂಶೋಧನಾ ಕೇಂದ್ರದ ಮೂಲಕ ವಿಶೇಷ ಮದ್ಯವರ್ಜನ ಶಿಬಿರಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಶೋಧನಾ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು ನಡೆಯುತ್ತಿವೆ.

1997ರಿಂದ ಇದುವರೆಗೆ 2,120 ಮದ್ಯವರ್ಜನ ಶಿಬಿರಗಳು ನಡೆದಿದ್ದು, ಸುಮಾರು 1.45 ಲಕ್ಷ ಜನರು ವ್ಯಸನಮುಕ್ತ ಬದುಕಿನ ಅವಕಾಶ ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಅಂಕಿಅಂಶವನ್ನು ಕೇವಲ ಸಾಧನೆಯ ಸಂಖ್ಯೆಯಾಗಿ ನೋಡುವುದಕ್ಕಿಂತ, ಇಷ್ಟೊಂದು ಕುಟುಂಬಗಳ ಬದುಕಿನಲ್ಲಿ ಬದಲಾವಣೆಗೆ ಅವಕಾಶ ಕಲ್ಪಿಸಿದ ಪ್ರಯತ್ನವೆಂದು ನೋಡುವುದು ಸೂಕ್ತ.

ಆದರೆ ಶಿಬಿರ ಮುಗಿದ ಕೂಡಲೇ ಪ್ರಯತ್ನ ಮುಗಿಯುವುದಿಲ್ಲ. ನಿಜವಾದ ಸವಾಲು ಅಲ್ಲಿಂದಲೇ ಆರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ.

‘ನವಜೀವನ’ -  ಮುಕ್ತಿಯ ನಂತರದ ಬದುಕಿನ ಕೈಹಿಡಿತ

ವ್ಯಸನಮುಕ್ತ ವ್ಯಕ್ತಿ ಮತ್ತೆ ಹಳೆಯ ಚಟಕ್ಕೆ ಮರಳದಂತೆ ನಿರಂತರ ಬೆಂಬಲ ನೀಡುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯೇ ನವಜೀವನ ಸಮಿತಿಗಳು. ರಾಜ್ಯಾದ್ಯಂತ 3,000ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ನವಜೀವನ ಸಮಿತಿಗಳು ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿವೆ.

ವ್ಯಸನಮುಕ್ತರಾದವರು ಪರಸ್ಪರ ಅನುಭವ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಲು, ಸಂಕಷ್ಟದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಬೆಂಬಲ ಪಡೆಯಲು ಮತ್ತು ಹೊಸ ಬದುಕಿಗೆ ಪ್ರೇರಣೆ ನೀಡಲು ಈ ಸಮಿತಿಗಳು ವೇದಿಕೆಯಾಗಿವೆ.

ಶತದಿನೋತ್ಸವ, ನವಜೀವನೋತ್ಸವ, ಕಾನ್ಫರೆನ್ಸ್ ಕಾಲ್ ಸಭೆಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ ವಿವಿಧ ಅನುಪಾಲನಾ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳ ಮೂಲಕ ವ್ಯಸನಮುಕ್ತ ಬದುಕನ್ನು ಸ್ಥಿರಗೊಳಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಒಂದು ಮಹತ್ವದ ಸಂದೇಶ ಅಡಗಿದೆ: ವ್ಯಸನಮುಕ್ತಿಯಾಗುವುದು ಬದುಕಿನ ಅಂತ್ಯವಲ್ಲ; ಅದು ಬದುಕಿನ ಹೊಸ ಅಧ್ಯಾಯದ ಆರಂಭ.

ಗಾಂಧೀಜಿಯವರ ಗ್ರಾಮಸ್ವರಾಜ್ಯ: ಬದುಕಿನ ಗುಣಮಟ್ಟವೇ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ

ಗಾಂಧೀಜಿಯವರ ಭಾರತದ ಕನಸಿನಲ್ಲಿ ಗ್ರಾಮಕ್ಕೆ ವಿಶಿಷ್ಟ ಸ್ಥಾನವಿತ್ತು. ಸ್ವಾವಲಂಬಿ ಗ್ರಾಮ, ದುಶ್ಚಟಮುಕ್ತ ಕುಟುಂಬ, ಉತ್ಪಾದಕ ಶ್ರಮ, ಸ್ಥಳೀಯ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳ ಸದ್ಬಳಕೆ ಮತ್ತು ಪರಸ್ಪರ ಸಹಕಾರ — ಇವೆಲ್ಲವೂ ಅವರ ಗ್ರಾಮಸ್ವರಾಜ್ಯದ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳು.

ಗ್ರಾಮಾಭಿವೃದ್ಧಿ ಎಂದರೆ ಕೇವಲ ರಸ್ತೆ, ಕಟ್ಟಡ ಅಥವಾ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯಗಳ ನಿರ್ಮಾಣವಲ್ಲ. ಗ್ರಾಮದ ಮನುಷ್ಯನ ಬದುಕಿನಲ್ಲಿ ಗುಣಾತ್ಮಕ ಬದಲಾವಣೆ ತರುವುದು ಅದರ ನಿಜವಾದ ಅರ್ಥ.

ವ್ಯಕ್ತಿ ಆರೋಗ್ಯವಂತನಾಗಬೇಕು, ಕುಟುಂಬ ಆರ್ಥಿಕವಾಗಿ ಸದೃಢವಾಗಬೇಕು, ಮಹಿಳೆಯರು ಸಬಲರಾಗಬೇಕು, ಯುವಜನತೆಗೆ ಅವಕಾಶಗಳು ದೊರೆಯಬೇಕು, ದುಡಿಮೆಗೆ ಗೌರವ ಸಿಗಬೇಕು, ಗ್ರಾಮ ತನ್ನದೇ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಸ್ವಾವಲಂಬನೆಯತ್ತ ಸಾಗಬೇಕು.

ಈ ಚಿಂತನೆಯ ಹಲವು ಆಯಾಮಗಳು ಶ್ರೀ ಕ್ಷೇತ್ರ ಧರ್ಮಸ್ಥಳ ಗ್ರಾಮಾಭಿವೃದ್ಧಿ ಯೋಜನೆ ಮತ್ತು ಜನಜಾಗೃತಿ ವೇದಿಕೆಯ ಕಾರ್ಯಚಟುವಟಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸುತ್ತವೆ.

ದುಶ್ಚಟದಿಂದ ಸ್ವಾವಲಂಬನೆಯವರೆಗೆ

ವ್ಯಸನಮುಕ್ತನಾದ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತೆ ಕೆಲಸ ಇರಬೇಕು; ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಆತ್ಮವಿಶ್ವಾಸ ಇರಬೇಕು; ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯ ಭಾವನೆ ಇರಬೇಕು. ಆಗ ಮಾತ್ರ ವ್ಯಸನಮುಕ್ತಿಯ ಪರಿವರ್ತನೆ ಶಾಶ್ವತವಾಗಲು ಸಾಧ್ಯ.

ಈ ಕಾರಣದಿಂದ ನವಜೀವನ ಸಮಿತಿಗಳ ಮೂಲಕ ಸ್ವಸಹಾಯ, ಸ್ವಉದ್ಯೋಗ, ಕೃಷಿ, ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವ ವಿಕಸನ ಮತ್ತು ಸಮಾಜಮುಖಿ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ.

ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ದುಡಿಮೆಯ ಹಣ ಮದ್ಯಕ್ಕೆ ಹೋಗದೆ ಮಕ್ಕಳ ಶಿಕ್ಷಣಕ್ಕೆ, ಕುಟುಂಬದ ಆರೋಗ್ಯಕ್ಕೆ, ಆಹಾರಕ್ಕೆ ಅಥವಾ ಉಳಿತಾಯಕ್ಕೆ ಬಳಕೆಯಾದಾಗ ಅದು ಕೇವಲ ಮನೆಯ ಆರ್ಥಿಕ ಸುಧಾರಣೆಯಲ್ಲ. ಗ್ರಾಮೀಣ ಆರ್ಥಿಕತೆಯಲ್ಲಿಯೂ ಅದರ ಸಣ್ಣ ಪ್ರತಿಫಲ ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ.

ಹೀಗಾಗಿ ಪಾನನಿರೋಧದಿಂದ ಸ್ವಾವಲಂಬನೆ, ಸ್ವಾವಲಂಬನೆಯಿಂದ ಸಬಲೀಕರಣ ಎಂಬ ಪಯಣವು ಗಾಂಧೀಜಿಯವರ ಚಿಂತನೆಯೊಂದಿಗೆ ಸಹಜವಾಗಿ ಬೆಸೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.

ಜಾಗೃತಿ -  ಒಂದು ದಿನದ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವಲ್ಲ

ಸಮಾಜದಲ್ಲಿನ ದುಶ್ಚಟಗಳ ವಿರುದ್ಧದ ಹೋರಾಟ ನಿರಂತರವಾಗಿರಬೇಕು. ಇದೇ ಕಾರಣದಿಂದ ಜನಜಾಗೃತಿ ವೇದಿಕೆಯ ಕಾರ್ಯವು ಮದ್ಯವರ್ಜನ ಶಿಬಿರಗಳನ್ನು ಮೀರಿ ಹಲವು ಆಯಾಮಗಳನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದೆ.

ಜಾಗೃತಿ ಸಭೆಗಳು, ಮನೆಭೇಟಿಗಳು, ನವಜೀವನ ಸಮಿತಿ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು, ಸಾಧಕರ ಸನ್ಮಾನ, ಧಾರ್ಮಿಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು, ಮಹಿಳಾ ಜಾಗೃತಿ ಸಮಾವೇಶಗಳು, ಯುವಜನರಿಗಾಗಿ ಸ್ವಾಸ್ಥ್ಯ ಸಂಕಲ್ಪ, ಹಕ್ಕೊತ್ತಾಯ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು, ಮಾದಕವಸ್ತು ವಿರೋಧಿ ಹಾಗೂ ಧೂಮಪಾನ ವಿರೋಧಿ ದಿನಾಚರಣೆಗಳು — ಹೀಗೆ ವಿವಿಧ ಮಾರ್ಗಗಳ ಮೂಲಕ ಆರೋಗ್ಯಕರ ಬದುಕಿನ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಸಮಾಜಕ್ಕೆ ತಲುಪಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ.

ಮಠ-ಮಂದಿರಗಳ ಯತಿವರ್ಯರು, ಧಾರ್ಮಿಕ ನಾಯಕರು, ಜನಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳು, ಅಧಿಕಾರಿಗಳು, ಸಮಾಜಸೇವಕರು, ಸಂಘ-ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಮತ್ತು ದಾನಿಗಳು ಕೈಜೋಡಿಸುತ್ತಿರುವುದು ಈ ಪ್ರಯತ್ನದ ಸಾಮಾಜಿಕ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ವಿಸ್ತರಿಸಿದೆ.

ಸೇವೆಗೆ ಸಂಪನ್ಮೂಲದ ಬೆಂಬಲ

ಸಾಮಾಜಿಕ ಪರಿವರ್ತನೆಗೆ ಕೇವಲ ಭಾಷಣ ಮತ್ತು ಸಂದೇಶ ಸಾಕಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ನಿರಂತರ ಕಾರ್ಯಕ್ಕೆ ಸಂಘಟನೆ, ಮಾನವ ಸಂಪನ್ಮೂಲ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಬೆಂಬಲವೂ ಅಗತ್ಯ.

ಈ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಶ್ರೀ ಕ್ಷೇತ್ರ ಧರ್ಮಸ್ಥಳ ಗ್ರಾಮಾಭಿವೃದ್ಧಿ ಯೋಜನೆಯ ಮೂಲಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳ ಅನುಷ್ಠಾನಕ್ಕೆ ವಾರ್ಷಿಕವಾಗಿ ಸುಮಾರು ₹300 ಕೋಟಿ ಅನುದಾನ ಮೀಸಲಿಡಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಇದರಿಂದ ಜನಜಾಗೃತಿ ಕಾರ್ಯವು ಒಂದು ದಿನದ ಅಭಿಯಾನವಾಗದೆ, ನಿರಂತರ ಸಾಮಾಜಿಕ ಹಸ್ತಕ್ಷೇಪವಾಗಿ ಮುಂದುವರಿಯಲು ನೆರವಾಗುತ್ತಿದೆ.

ಜನಜಾಗೃತಿ ವೇದಿಕೆಯ ಕಾರ್ಯಚಟುವಟಿಕೆಗಳಿಗೆ ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ಮದ್ಯಪಾನ ಸಂಯಮ ಮಂಡಳಿಯ ‘ಸಂಯಮ ಪ್ರಶಸ್ತಿ’ ಹಾಗೂ ರಾಜ್ಯ ಮನೋವಿಜ್ಞಾನ ಸಂಸ್ಥೆಯ ‘ಸ್ಪಂದನ ಪ್ರಶಸ್ತಿ’ ದೊರೆತಿರುವುದು ಈ ಪ್ರಯತ್ನಕ್ಕೆ ದೊರೆತಿರುವ ಮಾನ್ಯತೆಯಾಗಿದೆ.

ಗಾಂಧಿ ಜಯಂತಿ: ಸ್ಮರಣೆಯಿಂದ ಸಂಕಲ್ಪದತ್ತ

ಈ ಬಾರಿಯ ಗಾಂಧಿ ಜಯಂತಿಯ ಅಂಗವಾಗಿ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2ರಿಂದ 15ರವರೆಗೆ ರಾಜ್ಯಾದ್ಯಂತ ಜಿಲ್ಲಾ ಹಾಗೂ ತಾಲೂಕು ಜನಜಾಗೃತಿ ವೇದಿಕೆಗಳ ಮೂಲಕ 110 ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಆಯೋಜಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಮದ್ಯವರ್ಜನ ಶಿಬಿರಗಳ ಮೂಲಕ ಉತ್ತಮ ಬದುಕು ಕಟ್ಟಿಕೊಂಡಿರುವ ನವಜೀವನ ಸಮಿತಿ ಸದಸ್ಯರನ್ನು ಗೌರವಿಸುವುದು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶವಾಗಿದೆ.

ಶ್ರೀ ಕ್ಷೇತ್ರ ಧರ್ಮಸ್ಥಳದ ಅಮೃತವರ್ಷಿಣಿ ಸಭಾಭವನದಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲಾ ಜನಜಾಗೃತಿ ವೇದಿಕೆಯ ವತಿಯಿಂದ ನಡೆಯಲಿರುವ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ 2,000ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ನವಜೀವನ ಸದಸ್ಯರು ಮತ್ತು ಪದಾಧಿಕಾರಿಗಳು ಭಾಗವಹಿಸಲಿದ್ದಾರೆ. ಇದೇ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಜಿಲ್ಲಾ ಹಾಗೂ ತಾಲೂಕು ಜನಜಾಗೃತಿ ವೇದಿಕೆಗಳ ಪದಗ್ರಹಣ ಸಮಾರಂಭವೂ ನಡೆಯಲಿದೆ.

ಹೀಗಾಗಿ ಗಾಂಧಿ ಜಯಂತಿ ಇಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಸ್ಮರಣೆಯ ದಿನವಲ್ಲ; ಮುಂದಿನ ಸಾಮಾಜಿಕ ಸೇವಾ ಪಯಣಕ್ಕೆ ಹೊಸ ಜವಾಬ್ದಾರಿಗಳ ಸಂಕಲ್ಪದ ದಿನವೂ ಆಗಲಿದೆ.

ಧರ್ಮಸ್ಥಳದ ಪ್ರಯೋಗ: ಬದಲಾವಣೆಗೆ ದಾರಿ ತೋರಿದ ಮಾದರಿ

ಗಾಂಧೀಜಿಯವರ ಕನಸು ಸ್ವಚ್ಛ ಭಾರತದಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ; ಸ್ವಸ್ಥ ಮನಸ್ಸು, ನೆಮ್ಮದಿಯ ಕುಟುಂಬ, ಸ್ವಾವಲಂಬಿ ಗ್ರಾಮ ಮತ್ತು ಸಬಲ ಸಮಾಜದ ಕನಸೂ ಆಗಿತ್ತು. ಆ ಕನಸಿನ ಹಲವು ಆಯಾಮಗಳನ್ನು ಧರ್ಮಸ್ಥಳದ ಜನಜಾಗೃತಿ ವೇದಿಕೆ ತನ್ನದೇ ಆದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಸಮಾಜದ ಬದುಕಿನಲ್ಲಿ ಸಾಕಾರಗೊಳಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡುತ್ತಿದೆ.

ಧರ್ಮಸ್ಥಳದ ಜನಜಾಗೃತಿ ವೇದಿಕೆಯ ಮೂರು ದಶಕಗಳ ಅನುಭವವು ವ್ಯಸನಮುಕ್ತಿಯನ್ನು ಕೇವಲ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಪರಿವರ್ತನೆಯಾಗಿ ನೋಡದೆ, ಕುಟುಂಬದ ನೆಮ್ಮದಿ ಮತ್ತು ಸಮಾಜದ ಆರೋಗ್ಯದೊಂದಿಗೆ ಜೋಡಿಸುವ ಮಾದರಿಯನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ಮದ್ಯವರ್ಜನ ಶಿಬಿರಗಳಿಂದ ನವಜೀವನ ಸಮಿತಿಗಳವರೆಗೆ, ಪುನರ್ವಸತಿಯಿಂದ ಸ್ವಾವಲಂಬನೆಯವರೆಗೆ ಸಾಗುವ ಈ ಪಯಣವು ವ್ಯಕ್ತಿಯಿಂದ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ, ಕುಟುಂಬದಿಂದ ಗ್ರಾಮಕ್ಕೆ, ಗ್ರಾಮದಿಂದ ಸಮಾಜದ ಪರಿವರ್ತನೆಯತ್ತ ದಾರಿ ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.

ಇದೇ ಧರ್ಮಸ್ಥಳದ ಪ್ರಯೋಗದ ಸಂದೇಶ -  ದುಶ್ಚಟಮುಕ್ತ ಬದುಕು, ಸ್ವಾವಲಂಬನೆ ಮತ್ತು ಜನಸಹಭಾಗಿತ್ವದ ಮೂಲಕ ಸ್ವಸ್ಥ ಸಮಾಜ ನಿರ್ಮಾಣ.

- ಡಾ. ಎ. ಜಯಕುಮಾರ ಶೆಟ್ಟಿ, ಉಜಿರೆ